Claire Escriva "Περιβαλλοντική εκπαίδευση στην πρώιμη παιδική ηλικία"-της Στέλλας Αντωνίου

Τα λουλούδια, τα πουλιά και ο άνεμος είναι μερικές από τις εκπλήξεις του φυσικού κόσμου. Μπορεί λοιπόν, η διαπαιδαγώγηση να μην περιλαμβάνει την περιβαλλοντική εκπαίδευση; Και φυσικά, όχι! Αντιθέτως, η περιβαλλοντική εκπαίδευση αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της παιδείας κάθε ανθρώπου και πρέπει να καλλιεργείται από τα πρώτα κιόλας χρόνια της ζωής του. Τα παιδιά στην πρώιμη παιδική ηλικία εξωτερικεύουν την περιέργειά τους για οτιδήποτε τα περιβάλλει. Η αλήθεια είναι πως, κανένας άλλος δεν έχει τόση όρεξη να ανακαλύψει τον κόσμο όσο ένα μικρό παιδί. 

Πως, όμως, αντιμετωπίζει την περιβαλλοντική εκπαίδευση το εκπαιδευτικό σύστημα της Γαλλίας;

Παρά τις τεράστιες περιβαλλοντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Γαλλία, η περιβαλλοντική εκπαίδευση δεν αποτελεί μέρος της προσχολικής εκπαίδευσης. 

Το 2007 το Υπουργείο Παιδείας της Γαλλίας έθεσε νέα μέτρα για την ενσωμάτωση της αειφόρου ανάπτυξης και της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Ωστόσο, σήμερα, μόνο μερικές χιλιάδες από τα δώδεκα εκατομμύρια των μαθητών επωφελούνται από τα νέα μέτρα.

Πως αντιμετώπισε το πρόβλημα η Claire Escriva; Από μικρή ηλικία, η Claire είχε πάθος για τη φύση. Με το όραμα να προωθήσει την οικολογική συνείδηση, ίδρυσε το μη κερδοσκοπικό σωματείο A.M.E. « Atelier Méditerranéen de l’Environnement ». Μέχρι σήμερα, έχει λάβει πολλά βραβεία μεταξύ των οποίων και από τον οργανισμό Ashoka το 2011. 

Οι ειδικοί στην προσχολική εκπαίδευση αναγνωρίζουν ότι τα παιδιά στην πρώιμη παιδική ηλικία μαθαίνουν καλύτερα μέσα από την άμεση και προσωπική εμπειρία. Έτσι, η Claire αποφάσισε να ανακαλύψει τη μαγεία του παιδικού εγκεφάλου και δημιούργησε εκπαιδευτικά προγράμματα για να φέρει τα μικρά παιδιά κοντά στη φύση, μέσα από παιχνίδια και εμπειρίες που εγείρουν τις αισθήσεις και την περιέργειά τους.  Τα προγράμματά της καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων όπως η ανακάλυψη του φυσικού περιβάλλοντος, η βιολογική μαγειρική, η κηπουρική και η ανακύκλωση.  Δίνει στα παιδιά έναν κεντρικό ρόλο στα εργαστήριά της, βελτιώνοντας την ικανότητά τους να μαθαίνουν και να θυμούνται. Τα οικοσυστήματα μετατρέπονται σε πλούσια εργαστήρια πειραματισμού και τα απόβλητα, όπως κουτιά, βάζα κ.α. σε καταπληκτικά παιχνίδια. Οι συνεργασίες με δημοτικά, γυμνάσια, λύκεια, καθώς και εξωσχολικές οργανώσεις σε όλη τη γαλλική νοτιοδυτική περιοχή παίζουν κεντρικό ρόλο. Μέσα σε επτά χρόνια, περίπου 25.000 παιδιά έχουν συμμετάσχει ενεργά σε αυτά τα περιβαλλοντικά προγράμματα. 

Η  Claire πιστοποιεί  κέντρα προσχολικής εκπαίδευσης και νηπιαγωγεία με την ετικέτα Ecolo crèche®. Τα κέντρα αυτά δεσμεύονται να ενσωματώνουν οικολογικές συμπεριφορές στις καθημερινές δραστηριότητές τους όπως η εξοικονόμηση ενέργειας, η χρήση βιολογικών προϊόντων, η ανακύκλωση υλικών, η σωστή διαχείριση των αποβλήτων, της ενέργειας και του νερό, η χρήση φιλικών προς το περιβάλλον απορρυπαντικών, η αγορά βιολογικών τροφίμων κ.α. Επίσης, κάθε εργαζόμενος δεσμεύεται να διαδραματίσει έναν ιδιαίτερο ρόλο στην ενσωμάτωση οικολογικών δραστηριοτήτων. 

Αρχικά, γίνεται έλεγχος του κέντρου παιδικής μέριμνας και των τρόπων με τους οποίους θα μπορούσε να γίνει περιβαλλοντικά βιώσιμο. Στη συνέχεια, η Claire δημιουργεί μια "ομάδα εστίασης" που αποτελείται από όλους τους εργαζόμενους των κέντρων αυτών με σκοπό να αναπτύξουν σχέδιο δράσης για βιώσιμες πρακτικές. Επιπλέον, η Claire δημιούργησε ένα εργαστήριο έρευνας και ανάπτυξης για να προσαρμόσει τις μεθόδους της και σε άλλους τομείς, όπως ο τουρισμός. Μέχρι σήμερα, 8.000 ενήλικες έχουν επωφεληθεί από αυτό το εργαστήριο. 

Η Claire όχι μόνο δωρίζει τις ρίζες της υπευθυνότητας στα παιδιά, αλλά ενισχύει και την περιβαλλοντική συνείδηση των ενηλίκων. Εξάλλου, η φύση είναι η καλύτερη δασκάλα μικρών και μεγάλων.